Weekly #102: Straat van Hormuz open: Wie profiteerde van de blokkade?
Zonder energie geen macht
De prille heropening van de Straat van Hormuz lijkt op het eerste gezicht een terugkeer naar normaliteit, maar onder de oppervlakte laat de geopolitieke escalatie van de oorlog in Iran vooral zien hoe belangrijk olie en gas zijn voor de wereldeconomie. Hoge energieprijzen leggen bloot hoe afhankelijk Europa nog altijd is in dit opzicht. En diezelfde energieprijzen dwingen landen nu om klimaatambities te heroverwegen: maatregelen worden teruggedraaid om energie betaalbaar te houden. Tegelijkertijd profiteren energie-exporteurs als de Verenigde Staten en Rusland van de ontwrichting, via hogere prijzen en stijgende exportvolumes. De conclusie die we kunnen trekken is dat energie nog steeds onmisbaar is voor economische en geopolitieke macht.
Met de verkiezingsnederlaag van Orbán wordt in de EU ondertussen de deur geopend naar versnelling van besluitvorming, mogelijk zelfs via het inperken of afschaffen van het vetorecht van lidstaten. Wat jarenlang werd gezien als noodzakelijk instrument ter bescherming van de nationale soevereiniteit, dreigt nu ingeruild te worden voor meer directe besluitvorming op Europees niveau. Onder druk wordt alles vloeibaar – en juist in tijden van crisis blijken lidstaten bereid meer macht over te dragen.
Hier raakt deze ontwikkeling aan een dieperliggend thema dat we deze week behandelen via het werk van Peter Sloterdijk. Zijn analyse van Europa als continent dat zich na de Tweede Wereldoorlog terugtrok in een comfortabele ‘droomtijd’ krijgt een nieuwe lading. De overdracht van soevereiniteit aan supranationale structuren kan worden gezien als een manier om de confrontatie met andere machten buiten Europa aan te gaan. Maar naarmate de externe druk toeneemt – van energiecrises tot geopolitieke spanningen – nemen ook de spanningen binnen Europa toe. Wordt een superstaat EU wel gedragen door de bevolking?
Wat zich aftekent, is een kantelpunt. Europa wordt gedwongen keuzes te maken over macht en strategische autonomie. Niet langer in theorie, maar in de praktijk van een wereld die snel verandert. In deze Weekly brengen we die ontwikkelingen samen – van energie en geopolitiek tot monetair beleid en maatschappelijke verschuivingen – als onderdelen van één groter verhaal.
In deze Weekly komen de volgende onderwerpen aan bod:
Geopolitiek
Straat van Hormuz open: Wie profiteerde van de blokkade?
Orban verliest verkiezingen in Hongarije: Wat betekent dat voor de EU?
Geld & Economie
Economische realiteit stopt klimaatbeleid
Centrale banken en de natiestaat
Maatschappij & Cultuur
Dromen kan écht niet meer
De moderne Opiumoorlog
Video’s
Ursula von der Leyen: ‘De goedkoopste energie is de energie die je niet gebruikt’
Jordan Peterson over de Toren van Babel
Grafieken
Waarom ‘de olieprijs’ niet bestaat
Inflatie is niet overal hetzelfde
Deze landen kochten het meeste goud sinds 2000
Vergrijzing in het Amerikaans Congres
Abonneren?
Wil je ook voorsprong door kennis? Vul dan hieronder je e-mailadres in en klik op de gele ‘Subscribe’ knop om te abonneren. Toegang tot de Geotrendlines Weekly kost €9,95 per maand of €99,95 per jaar.
Ben je al abonnee van Geotrendlines Premium, dan kun je de volledige update lezen door op ‘Sign in’ te klikken en vervolgens het e-mailadres in te vullen waarmee je een account hebt op Geotrendlines Premium.
Heb je als abonnee van Geotrendlines Premium toch problemen met het inloggen op deze site? Stuur dan een e-mail naar info@geotrendlines.com.
Geen tijd om te lezen?
Heb je niet iedere week tijd om deze weekupdate te lezen? Geen probleem, want in de app van Substack (Apple/Google) zit ook een voorleesfunctie die best goed werkt. Zo luister je onze weekupdate als een podcast. Bijvoorbeeld tijdens het reizen, het koken of andere bezigheden. Open de weekupdate in de Substack app en klik op het kleine afspeelicoontje rechtsboven.
Boon & Knopers: Vermogensregie voor de wereld van morgen
De wereld om ons heen verandert razendsnel. Geopolitiek verschuift de macht naar het oosten, terwijl het Westen blijft hangen in de wereld van gisteren. Dit verklaart de populariteit van goud en Bitcoin, die het ene na het andere record breken. Toch laten de meeste vermogensbeheerders en financieel planners deze alternatieven links liggen. Een gemiste kans.
Boon & Knopers Advisory helpt vermogende particulieren en ondernemers in een tijd van grote veranderingen. Met onze kennis van geopolitiek, economie en maatschappij helpen we jou een vermogensplan te maken dat werkt. De afgelopen vijf jaar heeft onze strategie de markt ruim weten te verslaan.
Heb je meer dan €1 miljoen aan vermogen en wil je sparren over een beleggingsstrategie die je voorbereid op de wereld van morgen? Zie je kansen die je financieel adviseur of vermogensbeheerder links laat liggen? Neem dan contact met ons op.
Geopolitiek
Straat van Hormuz open: Wie profiteerde van de blokkade?
Nu Iran aankondigt dat de Straat van Hormuz weer “volledig open” is voor commerciële scheepvaart, lijkt er weer licht aan de tunnel na anderhalve maand van ontwrichting op de energiemarkt. Tegelijkertijd is er alle reden om die heropening met enige voorzichtigheid te benaderen. De doorgang is gekoppeld aan een fragiel staakt-het-vuren tussen Israël en Libanon en scheepvaart moet gebruikmaken van door Iran aangewezen “gecoördineerde routes”. President Donald Trump sprak weliswaar van een zeestraat die “volledig open en klaar voor passage” is, maar de Amerikaanse blokkade van Iraanse havens blijft van kracht en onderhandelingen met Teheran zijn nog gaande. Van een structurele oplossing is dus nog geen sprake.
Hoe dan ook, de impact van de blokkade was aanzienlijk. Onder normale omstandigheden stroomt ongeveer 20 procent van de wereldwijd verhandelde olie door de Straat van Hormuz. Het vrijwel stilvallen van deze route leidde tot een historische verstoring van de energiemarkt en joeg de olieprijs op tot boven de $100 per vat. Welke landen hebben daar het meest van geprofiteerd?
